21/02/2024

Είδα: «Δούλες» σε σκηνοθεσία Άρη Τρουπάκη στη Δήλο

Κριτική από τον Αναστάστη Πινακουλάκη

Είδα: «Δούλες»

Για μερικές παραστάσεις ακόμη θα παρουσιάζεται η παράσταση Δούλες σε σκηνοθεσία Άρη Τρουπάκη στον Χώρο Πολιτιστικών Εκδηλώσεων «Δήλος».

Το σύγχρονο κλασσικό αριστούργημα Δούλες του Ζαν Ζενέ ανεβαίνει σε μετάφραση της Έλσας Ανδριανού, σε αντίθεση με τις καθιερωμένες μεταφράσεις του Ελύτη και του Δημητριάδη. Η παράσταση έχει ως πρωταγωνίστριες στους ρόλους των δύο δουλών τη Δήμητρα Χατούπη -διευθύντρια και την ψυχή της δραματικής σχολής Δήλος- και τη Μαρία Σαββίδου, ενώ στον ρόλο της κυρίας συναντούμε τη Μαρία Νίκα.

Το έργο γράφτηκε και παραστάθηκε για πρώτη φορά το 1947 με τον τίτλο Les Bonnes. Τότε λογοκρίθηκε και κατέβηκε σχεδόν αμέσως, αλλά τα επόμενα χρόνια ο Σαρτρ βοήθησε στην καθιέρωση του Ζαν Ζενέ ως μια σημαντική προσωπικότητα της Αριστεράς και του θεάτρου. Για πολλούς, τον Υπαρξισμό που δεν κατάφερε να κάνει γλαφυρό στα έργα του ο Σαρτρ, τον εντοπίζουμε στη δραματουργία του Ζενέ.
Στην Ελλάδα το έργο έχει δει πολλαπλές φορές το φως της σκηνής, ενώ τα τελευταία δέκα χρόνια είχαμε την ευκαιρία να δούμε παραστάσεις από τον Γ. Αρμένη, τον Bruce Myers (Εθνικό), τη Μαριάννα Κάλμπαρη (Τέχνης), τον Τσέζαρις Γκραουζίνις (Θέατρο του Νέου Κόσμου), τη Βάσια Χρονοπούλου (Θέατρο Άλμα) και τον Γιώργο Σκεύα (Αποθήκη).

Υπόθεση: Δύο υπηρέτριες σε ένα αστικό σπίτι, παίζουν ένα ιδιότυπο θεατρικό παιχνίδι όσο η Κυρία τους απουσιάζει. Η Κλαιρ παίζει το ρόλο της Κυρίας, ενώ η Σολάνζ το ρόλο της Κλαιρ. Η μία διατάζει μέσα στην αυταρέσκεια και τις λουστρίνι γόβες κι η άλλη υπακούει σκύβοντας δουλοπρεπώς.. Οι ρόλοι αλλάζουν, αλλά η κατάληξη είναι πάντα η ίδια. Η δολοφονία της Κυρίας από την ίδια της την υπηρέτρια.

Είδα: «Δούλες»

Ο χώρος Δήλος, μπορεί να είναι μικρός και αντισυμβατικός θεατρικά, κι όμως ξεχειλίζει από θεατρικότητα. Ο σκηνικός διάκοσμος που έχει φιλοτεχνήσει ο Κωνσταντίνος Ζαμάνης, καθώς και τα κοστούμια που κρέμονται και εναλλάσσουν οι πρωταγωνίστριες αντανακλούν το πνεύμα και την αισθητική του Ζενέ σε μεγάλο βαθμό. Οι τοίχοι είναι καλυμμένοι από πάνω ως κάτω με ύφασμα με τριαντάφυλλα, αγαπημένο σύμβολο της δραματουργίας του Ζενέ (βλέπε Η Παναγία των λουλουδιών). Το βασικό σκηνικό είναι ένα μπουντουάρ με προϊόντα περιποίησης και ψιμυθίωσης, ενώ στα δεξιά κρέμονται πολυτελή φορέματα και παλτά, που αποτελούν τα βασικά υλικά της τελετουργίας του έργου.

Η Κλαιρ και η Σολάνζ φαίνονται παγιδευμένες στο ίδιο τους το παιχνίδι, όπου υποδύονται την Κυρία και η μία την άλλη διαδοχικά, φορώντας τα ρούχα της και μιμούμενες τον τρόπο που μιλά και φέρεται. Η Μαρία Σαββίδου είναι εκπληκτική όταν υποκρίνεται την Κυρία, και φαίνεται πολύ διαφορετική όταν υποδύεται την Κλαιρ. Από το συνεχές θεατρικό παιχνίδι ή το μικρό τελετουργικό -όπως το αποκαλούν- μέχρι την αποκάλυψη της απελευθέρωσης του Κυρίου, και του υποβόσκοντος φόβου, η ηθοποιός δίνει μια ευρεία γκάμα από ερμηνευτικές ποιότητες.

Η Δήμητρα Χατούπη υποδύεται την Σολάνζ και στο «παιχνίδι» των δύο αδερφών υποδύεται την Κλαιρ, δηλαδή την αδερφή της. Η δουλοπρέπεια που βγάζει ως Κλαιρ, η πλήρης υποταγή στην εξουσία και η «αρρωστημένη» λατρεία προς την Κυρία από τη μία και η χειριστικότητα και η επιβολή ως Σολάνζ προς την αδερφή της, είναι οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. Από τη μία, οι δύο υπηρέτριες θέλουν να ξεφύγουν από την κατάσταση που βρίσκονται και να εξισωθούν με την Κυρία (=πολυτέλεια, ελευθερία κινήσεων) και από την άλλη καταβυθίζουν περισσότερο η μία την άλλη στα δεσμά του ρόλου τους (=υποταγή, εξαθλίωση, παραβατικότητα). Η Χατούπη -δε χρειάζεται καμία περαιτέρω σύσταση- δίνει μια πολύ εύστοχη και μετρημένη στη λεπτομέρεια ερμηνεία, που φανερώνει την τραγική διάσταση των ηρωίδων του Ζενέ.

Είδα: «Δούλες»

Σε κόντρα υφόχρωμα, η Μαρία Νίκα κάνει την εμφάνιση ως Κυρία, ένα ανάλαφρο πέρασμα που διακόπτει το «σοβαρό» τελετουργικό των δουλών. Η ερμηνεία της αποτελεί το comic relief της παράστασης, με μουσικές άριες να παραπέμπουν σε εμπορικά μιούζικαλ.

Η παράσταση Δούλες που φιλοτέχνησε ο Άρης Τρουπάκης χωρίς φτιασίδια και με την αισθητική του βεστιαρίου (Κ. Ζαμάνης) φτάνει στο μεδούλι του έργου και ταυτόχρονα ξεχειλίζει από αυτοαναφορικότητα. Σε αυτόν τον μικρό πολιτιστικό χώρο στο Μεταξουργείο σε 75 μόλις λεπτά, συμβαίνει θέατρο.

Υ.Γ. Απομένουν 3 τελευταίες παραστάσεις, τη Δευτέρα 4/12, την Τρίτη 5/12 και τη Δευτέρα 11/12.

Info για την παράσταση:

  • Μετάφραση: Έλσα Ανδριανού
  • Σκηνοθεσία-Μουσική Επιμέλεια: Άρης Τρουπάκης
  • Σκηνικά- Κοστούμια: Κων/νος Ζαμάνης
  • Επιμέλεια κίνησης: Κων/νος Καρβουνιάρης
  • Φωτισμοί: Δημήτρης Λογοθέτης
  • Βοηθός Σκηνοθέτη: Μαρίνα Κονταρίνη
  • Βοηθός Σκηνογράφου: Ζωή Κελέση
  • Επικοινωνία- Δημόσιες σχέσεις: Γιώτα Δημητριάδη
  • Εταιρεία Παραγωγής: ΠΑΝΔΗΜΟΣ ΗΩΣ
  • Οργάνωση και εκτέλεση παραγωγής: Γιάννης Γκουντάρας
  • Φωτογραφίες: Ζαφείρω Βλάχου
  • Περούκες : Κων/νος Σαββάκης
  • Παίζουν: Δήμητρα Χατούπη, Μαρία Σαββίδου, Μαρία Νίκα

Αναστάσης Πινακουλάκης


mm
About Αναστάσης Πινακουλάκης 18 Articles
Γεννήθηκε τη χρονιά που βγήκε ο Aladdin της Disney. Σπούδασε Παιδαγωγικά και Θεατρολογία. Λατρεύει τα ταξίδια, το θέατρο, τον κινηματογράφο, τα παραμύθια, την Eurovision, τους περίπατους και την ιταλική κουζίνα.
Contact: Google+

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*