21/02/2020

Είδα «Τον Φτωχούλη του θεού» σε σκηνοθεσία Ηλία Μαλανδρή

Φτωχούλη
Η παράσταση ήταν σε σκηνοθεσία, προσαρμογή κειμένου και λιμπρέτο του Ηλία Μαλανδρή. Την μουσική έγραψε ο Δημήτρης Παπαδημητρίου

«Ο κόσμος σκλήρυνε», έλεγε ένας μαθητής του Φραγκίσκου κάπου 800 χρόνια πριν κι αυτός ο νεαρός από την Ασίζη, αποφάσισε μόνος του να σηκώσει στην πλάτη του, τα κρίματα των λαών, που οδηγούν στους πολέμους, στην εκμετάλλευση και στην οδύνη.

Γεγονός είναι ότι η προσωπικότητα του Φραγκίσκου Μπερναρντόνε  εμπνέει για πολλούς αιώνες τους καλλιτέχνες. Εικαστικοί, μουσικοί, ζωγράφοι, συγγραφείς, ποιητές, έχουν υμνήσει με τα έργα τους, αυτό το παιδάκι που έμελε να γίνει, στη συνείδηση του κόσμου, η πιο σημαντική ίσως μορφή μετά από τον Χριστό. Με μια διαφορά. Ο Φραγκίσκος της Ασίζης, ποιητής και ο ίδιος, άφησε πίσω του σημαντικό συγγραφικό έργο, που ο χρόνος το κατέστησε πολύτιμο.

 Στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά παρουσιάστηκε μια επετειακή παράσταση της Εταιρίας Φίλων Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά σχετική με τον βίο του Αγίου Φραγκίσκου καθώς εορτάζονται φέτος τα 800 χρόνια από την αναγνώριση της καθολικής εκκλησίας και από την ίδρυση του φραγκισκανικού τάγματος. Η παράσταση ήταν σε σκηνοθεσία, προσαρμογή κειμένου και λιμπρέτο του Ηλία Μαλανδρή. Την μουσική έγραψε ο Δημήτρης Παπαδημητρίου.  

Κρίνω σκόπιμο να ξεκινήσω με μια πρώτη εντύπωση. Οι δημιουργοί της παράστασης είναι προφανές ότι λάτρεψαν το θέμα τους. Οι ψαγμένες μελωδίες του Δημήτρη Παπαδημητρίου, σε Κρητικούς-Μεσαιωνικούς δρόμους σε συνδυασμό με την επιλογή των ερμηνευτών Μπάμπη Βελισσάριου, Θοδωρή Βουτσικάκη και Βερόνικας Δαβάκη, με τη διδασκαλία του Ανδρέα Κουρέτα, έδωσαν το στίγμα του έργου. Το αποτέλεσμα δεν περνάει απαρατήρητο. Θεωρώ ως κάτι παραπάνω από δεδομένο ότι ο Φτωχούλης του Θεού, δεν είναι ένα εύκολο έργο. Ξεχωρίζει άλλωστε από τα έργα του Καζαντζάκη και ως προς τη θεματική του και ως προς την μεταφυσική του. Ωστόσο δεν μπορείς να πεις ότι πρόκειται για μια θρησκευτική φύση. Ούτε η παράσταση αυτή θέλησε να δείξει τέτοια πρόθεση μιας και διαπνεόταν από την αμφισβήτηση και την αναζήτηση του Θεού κι όχι την παραδοχή του φιλοξενώντας μάλιστα σκηνές που θα τις έλεγες και τολμηρές αλλά και σκληρές, όπως εκείνη που ο Φραγκίσκος βγάζει τα κοσμικά ρούχα του και απομένει ολόγυμνος ενώπιον Θεού και ανθρώπων, η μια άλλη στιγμή όπου μαστιγώνεται έως θανάτου, αποζητώντας την άκρα ταπείνωση.

Ο Μαλανδρής τοποθετεί το έργο μέσα σε ένα αδήλωτου χρόνου μοναστήρι όπου οι καλόγεροι αποφασίζουν να αναπαραστήσουν τον βίο του Αγίου. Κι έτσι με ένα μοναστηριακό τραπέζι και λίγες καρέκλες ξεδιπλώνει την ιστορία. Το τραπέζι, γίνεται πλατεία, κρεβατοκάμαρα, κελί, έως και διάδρομος μπροστά από τον θρόνο του πάπα. Το τραπέζι πρωταγωνιστεί  σε αυτή την παράσταση και συμβολικά, καθώς πάνω σε αυτό σχεδιάζονται στρατηγικά οι πόλεμοι, η εκμετάλλευση και η χειραγώγηση των λαών ενώ σ’ αυτό το τραπέζι θα βρει σωτηρία και η ακόρεστη πείνα του όντος για εξουσία και δύναμη. Κάπου εκεί όμως φαίνεται ότι ανθίζει κι ο έρωτας και εκεί θα συντελεστεί το θαύμα μιας νέας ζωής και μιας αμφισβήτησης για να φτάσει η παράσταση να αναδείξει την επανάσταση που θα αλλάξει τον σκληρό αιμοσταγή κόσμο. 

Στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά παρουσιάστηκε μια επετειακή παράσταση της Εταιρίας Φίλων Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά

Ο Μαλανδρής πρωτοτύπησε. Για τον ρόλο του θεατρικού Φραγκίσκου θέλοντας να τονίσει το εφηβικό στοιχείο εμπιστεύτηκε το νεαρό ηθοποιό Γιώργο Παρταλίδη. Μια απόφαση με τεράστιο ρίσκο καθώς κυριαρχεί μέσα στο έργο και εξελίσσεται στην διάρκειά του. Με αρκετά δουλεμένη φωνή και έντονη σκηνική παρουσία,  ο νεαρός ηθοποιός έκανε εντύπωση καθώς σάρωνε τη σκηνή αεικίνητος, ενώ στην τελευταία σκηνή απέδωσε όλη την συντριβή και την απόγνωση του ανθρώπου,  που φεύγει από τη ζωή,  παλεύοντας ανάμεσα στην αμφιβολία και τη γνώση πως έπραξε το υψηλό του χρέος. Συμπαραστάτης  του επί σκηνής ο Νίκος Γκέλια στο ρόλο του Φράτε Λεόνε που «γράφει» το έργο, μια νέα εικόνα για το θέατρο. Έπαιξε το ρόλο με αληθινή συγκίνηση  και ήταν ιδιαίτερος εκεί στη σκηνή του ακραίου πάθους που οδηγεί στο μαστίγωμα. Τα  δυο παιδιά έδωσαν μια σκηνή θεατρικής ανθολογίας. Η νεαρή ηθοποιός Βερόνικα Δαβάκη κράτησε το ρόλο της Κλάρας που χαρακτηρίζεται από την μετάβαση από μια αγνή χαρούμενη παιδούλα σε μια κατασταλαγμένη αλλά πάντα ερωτευμένη γυναίκα η οποία αντιμετωπίζει την οδύνη της και πορεύεται στα δύσβατα μονοπάτια χωρίς να φοβάται να δείξει τη λύπη της και χωρίς παράλληλα να παρασύρεται σε θρήνους φτάνοντας στο τέλος να μεταλλαχτεί όλη αυτή η διαδικασία σε τραγούδι. Στον αντίποδα της σκηνής, η βιβλική φιγούρα της μάνας, η Μαρία Τζομπανάκη, που ακολουθεί τα βήματα του παιδιού της, παρατώντας την βολεμένη ζωή της, όπως είχε κάνει όταν ήταν παιδούλα για έναν άλλο αιρετικό άγιο.

Στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά παρουσιάστηκε μια επετειακή παράσταση της Εταιρίας Φίλων Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά

Η Τζομπανάκη όμως κατάφερε και δεν παρουσίασε μια τυπική Παναγία, έστησε το ρόλο σκιαγραφώντας μια επική φιγούρα επαναστατημένης και ασυμβίβαστης γυναίκας λέαινας, με την μουσική να την οδηγεί.  Δύσκολα μπορείς να φανταστείς μια άλλη ηθοποιό σε αυτό το ρόλο. Η Τζομπανάκη έχει και το χάρισμα του τραγουδιού. Όλοι οι ρόλοι της είναι μουσικές επινοήσεις. Ο Πέτρος Μπερναρντόνε, πατέρας του Φραγκίσκου, αποδόθηκε ιδανικά από τον σκηνοθέτη και όχι ηθοποιό, Βασίλη Μυριανθόπουλο, με την απαραίτητη αγριότητα την οργή αλλά και τη σκληρότητα που απαιτούσε ο ρόλος. Αρκετοί νεαροί ηθοποιοί ξεχώρισαν και στους ρόλους τους και στο τραγούδι όπως ο Νίκος Μέλλος που ερμήνευσε έναν ονειροπόλο λεπρό εντυπωσιακά και ο Γιώργος Γιαννάκης στον ρόλο ενός μαθητή ανέδειξε την βαθιά φωνή του. Ο Σπύρος Ξένος παραινετικός Άγιος Δαμιανός και συγκαταβατικός Δεσπότης. Οι Σταυριανός Κιναλόπουλος,  Σπύρος Καλλιβωκάς, Βασίλης Βουτετάκης και Υάκινθος Μάϊνας συμπλήρωναν ιδανικά τον πυρήνα των φωτισμένων μαθητών. Ο Δημήτρης Μελέτης, άλλη μια ενδιαφέρουσα παρουσία, άρθρωσε με μεστό λόγο τον πιστό και ηρωικό Βερνάρδο. Τέλος ο επιβλητικός Πάπας Ιννοκέντιος ο Γ΄, που ενσάρκωσε ο Κώστας Καζάκος, πρόσθεσε σπάνιες πινελιές γοητευτικού χιούμορ και το κύρος της προσωπικότητάς του, σε μια από τις ενδιαφέρουσες στιγμές του έργου, που βασίζεται σε πραγματικό γεγονός. Η παρουσία αυτών των μεγάλων ηθοποιών, όσο μικρή σε όγκο, εντούτοις σφραγίζει την παράσταση.

Το εργο ήταν χωρισμένο σε έξι μοναστηριακές ώρες και η Χρυσάνθη Γεωργαντίδου απέδωσε με την πρέπουσα θρησκευτική ευλάβεια ως ηγουμένη, τις αυθεντικές προσευχές, στα ιταλικά.  Το έργο ξεκίνησαν δυο παιδιά, η Αυγή Σταυροπούλου και ο Γρηγόρης Φρέσκος και η χορωδία του βρετανικού σχολείου St. Catherine’s, με ένα τραγούδι αναφορά στα παιδιά των πολέμων και η φωνή Θεού του Γρηγόρη Βαλτινού, με την συνοδεία της χορωδίας της ΕΡΤ σε σύνθεση του Παπαδημητρίου ως γρηγοριανό μέλος σε αυθεντικούς στίχους του ποιητή Φραγκίσκου.  Να πούμε και δυο λόγια για τον μεγάλο πρωταγωνιστή της παράστασης.

Στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά παρουσιάστηκε μια επετειακή παράσταση της Εταιρίας Φίλων Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά

H μουσική του Δημήτρη Παπαδημητρίου. Ένα έργο από έναν ξεχωριστό συνθέτη που ήρθε και έδεσε με τους φορτισμένους με συγκίνηση στίχους, που προσάρμοσε με τη γνωστή σπουδή του ο λάτρης της λεπτομέρειας Μαλανδρής. Ο Θοδωρής Βουτσικάκης και ο Μπάμπης Βελισσάριος , στους ρόλους του Φραγκίσκου και του Φράτε Λεόνε, εντυπωσιακοί. Δυο νέοι ερμηνευτές με απίστευτη δύναμη κι ευαισθησία. Πήραν μάλιστα ζεστό χειροκρότημα. Η Καμεράτα δικαίωσε για μια ακόμα φορά την φήμη της ως μια μοναδική παγκόσμια ορχήστρα. Στην διεύθυνση ο Νίκολας Λαάρης. Κινησιολογικά η ευθύνη της τεράστιας σε όγκο και αριθμό συντελεστών εργασία είχε την υπογραφή της Βάσιας Αγγελίδου ενώ τα κοστούμια επιμελήθηκε η Κούλα Γαλιώνη. Στέκομαι στο κορυφαίο και εντυπωσιακό κοστούμι του Καζάκου και στα ταπεινά κουρέλια του Φραγκίσκου που ήταν σα να ξεπήδησαν από τις ελαιογραφίες του Τζιότο και του Γκρέκο.

Πάμε και στο αρνητικό στοιχείο της παράστασης. Θεωρώ πως ήταν τεράστιος ο αριθμός συντελεστών για μια τέτοια σκηνή. Μάλλον ασφυκτιούσαν στη σκηνή του Δημοτικού Θεάτρου.  Δεν μπορώ να παραβλέψω την δυσκολία της προσαρμογής καθώς η παράσταση στήθηκε για το Ηρώδειο και μεταφέρθηκε στο Δημοτικό του Πειραιά άρον άρον εξαιτίας του καιρού. Μένει να ευχηθώ στον αγαπημένο μου Ηλία πάντα τέτοια.   

Βασίλης Λούκας

(Συνολικές Επισκέψεις 337, 1 επισκέψεις σήμερα)
«Σύνδρομο παραίτησης» ή ντροπή;
Ήβη Αθανασιάδου: Το κορίτσι από το Παλαιό Φάληρο που δολοφόνησαν οι ναζί, Video με αδημοσίευτες φωτογραφίες

mm
About Βασίλης Λούκας 135 Articles
Πτυχίο Νομικής, Αγγλικά, Γαλλικά, συντάκτης – αρχισυντάκτης (ΕΝΑ, Τηλέραμα, Exclusive, Επίκαιρα κ.α.), διευθυντής προγράμματος – υπεύθυνος ξένου ρεπερτορίου – παραγωγός – παρουσιαστής ραδιοφωνικών εκπομπών (Sky, Flash, ΕΡΑ,Seven X), d.j, celebrities p.r, ανταποκριτής περιοδικών (Music & Media, Billboard), παρουσίαση – παραγωγή – σκηνοθετική επιμέλεια τηλεοπτικών εκπομπών (Starclub, ΕΡΤ, Αντ1, Κανάλι 5, Seven), συγγραφέας (Eightila, H Χρυσή Πλατίνα)
Contact: Website

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*