26/07/2021

«Νότιοι τρόποι», μια ιστορία για τους σύγχρονους «καταραμένους» από τον Ανδρέα Πασσά

Βιβλιοκριτική από τον Γιάννη Καφάτο

Νότιοι τρόποι

Ο Ανδρέας Πασσάς  στο δεύτερο βιβλίο του, με τίτλο «Νότιοι Τρόποι» (Εκδόσεις 24 γράμματα) προσπαθεί να δει μέσα του αλλά και μέσα στον ψυχισμό κάθε τσαλακωμένου ανθρώπου και των καταστάσεων που βίωσε μέσα την οικονομική κρίση.

Το μυθιστόρημα διατρέχει την τρικυμία που προσπαθεί να νικήσει ο Μαξ, ένας συγγραφέας που δούλευε στην τηλεόραση και το κανάλι που εργαζόταν έκλεισε αφήνοντας ξεκρέμαστους τους εργαζόμενους.

Οι αναφορές για τα όσα έζησαν (και εξακολουθούν κάποιοι από αυτούς να ζουν) οι συνάδελφοι του συγγραφέα στο Mega  είναι σαφείς, καθαρές και καίριες.
Υπ’ αυτή την έννοια το βιβλίο είναι «αυτοβιογραφικό». Όμως ο Ανδρέας Πασσάς κερδίζει το στοίχημα και καταφέρνει στους «Νότιους Τρόπους» να γράψει για τους σύγχρονους «καταραμένους» και μέσα από την συναισθηματική περιπέτεια του Μαξ να δώσει φωνή σε πονεμένους ανθρώπους.

Το βιβλίο είναι δύσκολο, λόγω του θέματος του. Είναι όμως μια συγγραφική ματιά  σε κοινωνικά φαινόμενα  που δείχνει τις δυνατότητες του συγγραφέα.
Ο Ανδρέας Πασσάς, στο πρώτο του βιβλίο, «Κακή Σπορά» (Εκδόσεις Πνοή) είχε τον θυμό σε πρώτο πλάνο σε αρκετά από τα διηγήματά του. Στους «Νότιους Τρόπους», ο συγγραφέας φλερτάρει και καταφέρνει να αποτυπώσει στους ήρωές του την απώλεια, την απόγνωση, την αυτοκαταστροφή, την προσπάθεια ακόμη και την αισιοδοξία – αυτή την τελευταία σε μικρές αλλά σημαντικές δόσεις.

Οι γυναίκες, η ερωτική νυχτερινή Αθήνα, οι απογοητεύσεις του έρωτα, το σεξ, το πιοτί και η μουσική κυριαρχούν στις σελίδες που κινείται ο Μαξ και οι άλλοι ήρωες που συναντά ως πρωταγωνιστής αυτής της ιδιότυπης αφήγησης της ζωής του. Τα όνειρα του ήρωα δείχνουν την δεινότητα του συγγραφέα να παίζει με σουρεαλιστικές καταστάσεις διατηρώντας την ένταση και τον ρυθμό του μυθιστορήματος.

Αυτό που έχει ενδιαφέρον είναι ότι  το βιβλίο, που χωρίζεται σε δύο μέρη, αποτελείται από κεφάλαια που δεν έχουν την επικεφαλίδα «κεφάλαιο» αλλά καθώς χωρίζονται με μια μπορντούρα μπορούν να λειτουργήσουν και ως αυτόνομα μικρής φόρμας διηγήματα.
Τελικά όμως η ροή της ανάγνωσης προσφέρει ένα ενιαίο σύνολο με σεβαστές αξιώσεις.

Το φλερτ του συγγραφέα με την μπιτ λογοτεχνία είναι καλοδουλεμένο και δεν ενοχλεί. Το τρίπτυχο sex, drugs, rock ‘n roll είναι κι αυτό παρόν χωρίς όμως να προτάσσεται ως αυτοσκοπός για να κεντρίσει το ενδιαφέρον του αναγνώστη. Όλα λειτουργούν μέσω του Μαξ και των δευτερευόντων ηρώων που είναι τελικά τόσο αναγνώρισμοι. Η ανάγκη του συγγραφέα να μιλήσει για τις δικές του αγάπες, εμμονές, φόβους, και προσμονές δεν πνίγει τους ήρωές του. Αντιθέτως όλα λειτουργούν για να έχουμε ολοκληρωμένο τον πρωταγωνιστή και τους δεύτερους ρόλους του βιβλίου.

Ο Ανδρεάς Πασσάς έγραψε το δεύτερο του βιβλίο, μυθιστόρημα, αλλά μένει πιστός στη διηγηματική φόρμα που τον έβαλε στο τριπάκι  της συγγραφής. Πιστεύω ότι μπορεί να εξελίξει το στιλ της γραφής του και σε άλλες ιστορίες. Είμαι σίγουρος ότι μπορεί να μας μιλήσει με τον δικό του ροκ τρόπο για περισσότερα θέματα.
Πρέπει να σημειώσω, για να είμαι δίκαιος με τον εαυτό μου, ότι μεταξύ των βιβλίων «Νότιοι Τρόποι» και «Κακή Σπορά» υπάρχει η εξέλιξη του τραύματος που άφησε σε όλους όσοι δουλεύαμε και καταστραφήκαμε, λιγότερο ή περισσότερο,  από τις εξελίξεις στο, τότε, Mega. Ελπίζω ο Μαξ με τις περιπέτειες  που βίωσε ή ονειρεύτηκε στις σελίδες των «Νοτίων Τρόπων» να βοήθησε τον συγγραφέα να επουλώσει το προσωπικό του δράμα και να έκλεισε τους λογαριασμούς με το χθες του. Περιμένω να δω την εξέλιξη του.
Ο τρόπος που γράφει ο Ανδρέας Πασσάς  έχει δυναμισμό, έχει αναφορές, έχει ρυθμό, δημιουργεί εικόνες, και μπορεί να μας χαρίσει και άλλες αναγνωστικές στιγμές απόλαυσης.

Γιάννης Καφάτος

(Συνολικές Επισκέψεις 89, 1 επισκέψεις σήμερα)

mm
About Γιάννης Καφάτος 1929 Articles
Γιάννης Καφάτος, Μπαμπάς, δημοσιογράφος, ραδιοφωνικός παραγωγός, tattoer, T-shirt maker, dj, και ποιος ξέρει τι άλλο (ακόμη). Σπούδασε πολιτικές επιστήμες πήρε όμως πτυχίο από το ΡΟΔΟΝ και άλλα συναυλιακά "ιδρύματα". Ταξιδεύει λιγότερο από όσο θα ήθελε.

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*