«Tι ωραίο να διαβάζεις ένα σπουδαίο βιβλίο ακόμη και χρόνια μετά την έκδοσή του!» Αυτή φράση που επέλεξα ως τίτλο είναι το «παράσημο» που σπεύδω να δώσω κι εγώ σε ένα βιβλίο που έχει κάνει τον κύκλο του σε παρουσιάσεις και κριτικές όταν πρωτοεκδόθηκε από τις Εκδόσεις Άγρα το 2018, σε μετάφραση του Κρίτωνα Ηλιόπουλου.
Ο χιλιάνος συγγραφέας που έφυγε μόλις στα 50 του χρόνια το 2003 θεωρείται ένας σπουδαίος εκπρόσωπος της σύγχρονης Ισπανόφωνης λογοτεχνίας – αυτά όμως είναι καλύτερο να τα διαβάσετε από κάποιον ειδικό φιλόλογο.
Προσωπικά θέλησα να γράψω λίγες σκέψεις μετά την ανάγνωση της νουβέλας (λόγω μεγέθους), με όλα τα χαρακτηριστικά ενός μυθιστορήματος γιατί μου χάρισε στιγμές απόλαυσης με τον τρόπο που άφησε απέξω από την ιστορία του λεπτομέρειες και σκηνές που θα μπορούσαν να φτιάξουν ένα βιβλίο «τούβλο».
Είχα πολύ καιρό να διαβάσω κάτι τόσο σύντομο – μόλις 118 σελίδες – και τόσο βαθύ και μεγάλο. Και γιατί η δεύτερη ανάγνωση που έκανα στο …καπάκι ήταν ακόμη πιο απολαυστικό και ουσιαστικό ταξίδι στο μπολανικό σύμπαν που κινούνται οι βασικοί ήρωες του έργου του.
Η ιστορία των δύο αδελφών που ζουν ορφανά στη Ρώμη μετά το τροχαίο των γονιών τους σε ένα ταξίδι στη Νάπολη είναι σαν να βλέπεις μια ταινία ιταλικού ρεαλισμού στο σήμερα.
Οι πράξεις και η απραξία, η απότομη ενηλικίωση, η εξερεύνηση της σεξουαλικότητας, η σκληρότητα της καθημερινότητας σε μια εποχή που η οικονομική κρίση μαστίζει την Ευρώπη, τίθενται από τον συγγραφέα με μια γλώσσα καίρια και συγχρόνως ελλειπτική – άλλωστε μην ξεχνάμε ότι ήταν ποιητής ο Μπολάνιο – με μικροϊστορίες που συνδαυλίζουν τη βασική ιστορία και την κάνουν ακόμη πιο ενδιαφέρουσα μέσα από τους δευτερεύοντες χαρακτήρες που διατρέχουν αυτή την εσωτερική, αγωνιώδη, διαδρομή της Μπιάνκα και του αδελφού της.
Το «Λούμπεν Μυθιστορηματάκι» είναι μια τελετή ενηλικίωσης σε έναν κόσμο που καταρρέει και αλλάζει και γίνεται κάθε μέρα και πιο σκληρός για τους ανήμπορους, τους μόνους και τους ξένους. Ο Μπολάνιο στις λίγες σελίδες του έργου του θέτει τόσο μεγάλα ζητήματα που ακόμη και σήμερα, τόσα χρόνια μετά το θάνατό του παραμένουν δραματικά επίκαιρα.
Μια εύκολη «ετικέτα» για το περιεχόμενο του βιβλίου θα μπορούσε να είναι «αστυνομικό» αφού τα νουάρ στοιχεία είναι εμφανή – ειδικά σε ένα «ιδεατό» δεύτερο μέρος. Νομίζω όμως ότι δεν χρειάζεται ετικέτα σε κάτι τόσο δυνατό γιατί αφήνει εκτός τόσα άλλα στοιχεία που έχουν να κάνουν με το ψυχογράφημα των ηρώων της ιστορίας που ξεφεύγουν από τις τυπικές φόρμες/ετικέτες.
Ανακαλύψτε τον Ρομπέρτο Μπολάνιο – Αξίζει τον κόπο.
Γιάννης Καφάτος
