31/03/2020

«Βαλκανική τριλογία», της Ολίβια Μάνινγκ. Βιβλιοπαρουσίαση

τριλογία

Η περίφημη Βαλκανική Τριλογία της Ολίβια Μάνινγκ (Olivia Manning) είναι η ιστορία ενός γάμου κι ενός πολέμου, ένα πολυσύνθετο αριστούργημα που σφύζει από ζωντάνια, στο οποίο η Βρετανίδα συγγραφέας αναπλάθει με μοναδικό τρόπο την αβεβαιότητα και την περιπέτεια που επικρατεί στις ζωές των πολιτών όταν βρίσκονται υπό στρατιωτική πολιορκία. Αποτελείται από τα μυθιστορήματα Η μεγάλη τύχη (TheGreatFortune), Η κατεστραμμένη πόλη (TheSpoiltCity) και Φίλοι και ήρωες (FriendsandHeroes) και κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ στις 5 Μαρτίου σε μετάφραση της Κλαίρης Παπαμιχαήλ.

Με τους ανέμους του πολέμου να σφυρίζουν και το βουητό των Ναζί να σπέρνει τον τρόμο, ακολουθούμε το ταξίδι ενός ζευγαριού από το Βουκουρέστι στην Αθήνα, στην προσπάθειά του να προστατευθεί από τη λαίλαπα του πολέμου. Ένα ζωντανό ημι-βιογραφικό έργο για τον πόλεμο, αλλά κυρίως για τις συναισθηματικές αγκυλώσεις και στερήσεις. Καταφέρνοντας να αποδώσει κάθε σκηνή από το θέατρο του παραλόγου του πολέμου με τις σωστές ποσότητες δράματος αλλά και κωμικών στοιχείων, η Μάνινγκ δημιούργησε ένα από τα καλύτερα και πιο δυνατά έργα μυθοπλασίας που έχουν γραφτεί ποτέ σχετικά με τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο.

Η Μάνινγκ δημιούργησε χαρακτήρες στη δίνη ενός σαρωτικού ευρωπαϊκού πολέμου, και οι περιγραφές των μαχών και των βασάνων των αμάχων είναι εξίσου συναρπαστικές και βαθιές με αυτές των σπουδαίων της προκατόχων όπως ο Τολστόι στο Πόλεμος και Ειρήνη και ο Χέμινγουεϊ στο Αποχαιρετισμός στα όπλα και στο Για ποιον χτυπά η καμπάνα. Η Βαλκανική Τριλογία είναι μια λαμπρή περιγραφή της Ευρώπης του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου μέσα από το θαυμάσιο πορτρέτο ενός γάμου. Μια απολαυστικά ειρωνική κωμωδία ηθών ενός κόσμου που καταρρέει. Κέντρο του ενδιαφέροντος της συγγραφέα δεν είναι το πεδίο της μάχης, αλλά η καφετέρια και η κουζίνα, η κρεβατοκάμαρα και ο δρόμος, η καθημερινότητα των απλών πολιτών που έχει διαταραχτεί από τον πόλεμο κι όμως παραμένει απαράλλαχτη.

τριλογία
Κλαίρη Παπαμιχαήλ, η μεταφράστρια του έργου της Μάνινγκ

Η μεταφράστρια του μνημειώδους αυτού έργου της βρετανικής λογοτεχνίας, Κλαίρη Παπαμιχαήλ, μας “συστήνει” την τριλογία:

Ο Γκάι και η Χάριετ Πρινγκλ, μόλις επτά μέρες παντρεμένοι ύστερα από ένα ειδύλλιο τριών βδομάδων, εγκαθίστανται στο Βουκουρέστι το 1939, όπου ο Γκάι διδάσκει Αγγλική Φιλολογία στο πανεπιστήμιο. Οι διαφορές στον χαρακτήρα τους έρχονται αμέσως στο φως. Ο Γκάι είναι εκδηλωτικός και κοινωνικός, ένθερμος κομμουνιστής, με μια σχεδόν παιδική αφέλεια, γενναιόδωρος απέναντι σ’ όλους στους άλλους, ενώ η Χάριετ, που λαχταράει την αποκλειστική προσοχή του, είναι εσωστρεφής και κυνική, μια παρατηρήτρια της ζωής και της σχέσης τους, πάντα στις παρυφές της παρέας του, πάντα στη σκιά του. Συναναστρέφονται τους άλλους Άγγλους και ξένους που ζουν εκεί, μια πανδαισία μυθιστορηματικών χαρακτήρων, από τους οποίους ξεχωρίζει ο πρίγκιπας Γιάκιμοφ, ένας Λευκορώσος εμιγκρές, που συμπληρώνει το ελάχιστο εισόδημά του αρμέγοντας τους πάντες, πιστεύοντας πως οι πολιτικές διαμάχες δεν θα τον αγγίξουν. Στο τέλος, θα βρεθούν όλοι μαζί στην Αθήνα όταν θα κηρυχτεί κι εκεί ο πόλεμος και, με την κάθοδο των Γερμανών, θ’ αναγκαστούν να φύγουν για τη Μέση Ανατολή.
Όλα τα ιστορικά γεγονότα της εποχής –η πτώση της Πολωνίας, η εισβολή της Γερμανίας στη Δανία, στη Νορβηγία και στις Κάτω Χώρες, η πτώση της Γαλλίας, η άνοδος του φασιστικού κινήματος στη Ρουμανία, οι διώξεις των Εβραίων– λειτουργούν σαν φόντο κι επηρεάζουν άμεσα την αγγλική παροικία, τη ρουμανική κοινωνία και τις μεταξύ τους σχέσεις. Η Ολίβια Μάνινγκ περιγράφει με ζωηρή αμεσότητα και λεπτομερείς πινελιές την καθημερινή ζωή στα Βαλκάνια στις απαρχές του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου, τους ανθρώπους, τους δρόμους, τα τοπία, τις μεταβαλλόμενες σχέσεις και πεποιθήσεις κι επίσης την αίσθηση πως τίποτε από τα παλιά δεν μένει ίδιο σε μια εποχή όπου κυριαρχούν η αβεβαιότητα, ο φόβος και η απόγνωση – τόσο σε προσωπικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο. Στο μυθιστόρημα αυτό, αντλεί από την προσωπική της εμπειρία, όταν το 1939 βρέθηκε στο Βουκουρέστι μαζί με τον άντρα της, τον Ρέτζι Σμιθ, όπου εκείνος θα δίδασκε Αγγλική Φιλολογία – όπως ακριβώς και οι πρωταγωνιστές της. Με την προσχώρηση της Ρουμανίας στον Άξονα και την προέλαση των Γερμανών, έφυγαν για την Αθήνα και μετά για τη Μέση Ανατολή, όπου διαδραματίζεται η δεύτερη τριλογία της Μάνινγκ, η Τριλογία του Λεβάντε.
Η Βαλκανική Τριλογία ξεκινάει σ’ ένα τρένο και τελειώνει σ’ ένα καράβι. Είναι μια ιστορία διαδρομών. Η διαδρομή ενός νιόπαντρου ζευγαριού στα Βαλκάνια του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου. Η διαδρομή του στα άγνωστα χωράφια του γάμου, η διαδρομή του γάμου τους με φόντο τα ιστορικά γεγονότα. Η διαδρομή μιας χώρας, της Ρουμανίας και του λαού της, μιας άλλης χώρας, της Ελλάδας και του λαού της, στη διάρκεια του πολέμου. Η διαδρομή, προσωπική κι επαγγελματική, των πολυάριθμων δευτερευόντων χαρακτήρων, καθώς δοκιμάζονται από τις καταστάσεις. Κι είναι όλες αυτές οι διαδρομές που οδηγούν στην αυτογνωσία με την ανατροπή όλων των γνωστών αξιών και την εμφάνιση ενός καινούργιου κόσμου.
Σ’ αυτό το επικό μυθιστόρημα, τη συναρπαστική ιστορία ενός γάμου κι ενός πολέμου, η Μάνινγκ, με ζηλευτή οξύνοια, αφήνει τον αναγνώστη να κρίνει τους ήρωες ανάλογα με τη στάση τους απέναντι στα γεγονότα, καθώς αναμετρούνται με τον εαυτό τους ενόψει του ολέθρου που σαρώνει τα Βαλκάνια.
Κλαίρη Παπαμιχαήλ

(Συνολικές Επισκέψεις 32, 1 επισκέψεις σήμερα)
JAMES ELKINGTON «LATE JIM'S LAMENT», το Τραγούδι της Τετάρτης (Video)
WOODS «WHERE DO WE GO WHEN WE DREAM?», το Τραγούδι της Τρίτης (Video)

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*