Είναι πολύ σημαντικό να ερχόμαστε, οι θεατές, σε επαφή με νέα κείμενα που δίνουν πνοή στην παγκόσμια δραματουργία και ο Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος φαίνεται ότι έχει και αυτή την πτυχή στη φαρέτρα του για να στήνει παραστάσεις. Εξαιρετικές παραστάσεις, όπως αυτή που παρακολούθησα στο κατάμεστο θέατρο του Νέου Κόσμου.
«Ο τρόμος του Κροκόδειλου» της Μέγκαν Τάιλερ είναι ένα δύσκολο έργο που προσπαθεί να σπάσεις τις παγιωμένες αντιλήψεις της πατριαρχικής κοινωνίας που και η ίδια η συγγραφέας – προφανώς – έχει μεγαλώσει.
Οι δύο αδελφές, στην σπαρασσόμενη Ιρλανδία έχουν στιγματιστεί από τον τρομακτικό – δυνάστη και βιαστή πατέρα τους.
Σήμερα, ο πατέρας ανήμπορος στον πάνω όροφο, η κόρη – καλοκουρδισμένη στο ρόλο της, τον προσέχει αφού η μητέρα της πέθανε σε μια πυρκαγιά που προκάλεσε η καταδικασμένη γι’ αυτό δεύτερη, μικρή αδελφή. Μετά από οκτώ χρόνια στη φυλακή και τρία χαμένη και ενταγμένη στον ΙΡΑ, εμφανίζεται στο σπίτι νομίζοντας ότι ο πατέρας έχει πεθάνει. Κι έτσι αρχίζει να ξετυλίγεται ένα κουβάρι σχέσεων αλλά και χαρακτήρων.
Το κείμενο της παράστασης που έχει αποδοθεί στα ελληνικά από τον Αλέξανδρο Σφακιανάκη, διατηρεί το πικρό, μαύρο χιούμορ της συγγραφέως και η παράσταση σκηνογραφικά είναι σχεδόν ταυτόσημη με την σκωτσέζικη παράσταση στο Traverse Theatre του Εδιμβούργου. Εδώ την υπογράφει η Μαγδαληνή Αυγερινού (που έχει και την ενδυματολογική επιμέλεια). Το σκηνικό είναι ένα τακτοποιημένο βασίλειο τρόμου, που αποδίδει τους ψυχαναγκασμούς και τη βία που έχει υποστεί η κεντρική ηρωίδα του έργου. Θα μπορούσε να πει κανείς είναι ένας ακόμη ήρωας, επί σκηνής, του έργου.
Τι χρειάζεται ένα πειθήνιο όργανο, μια γυναίκα που την έχουν μάθει ότι «φταίει» για ό,τι της συμβαίνει, ότι είναι θύμα, ότι είναι όργανο για τις ορέξεις ακόμη και του πατέρα της ώστε να επαναστατήσει;
Ένα τραγούδι, ένας καβγάς – με την αδελφή της, το θράσος του δυνάστη πατέρα να διαβάλλει τη μία στην άλλη και χειριστικά να τις υποτάξει μια ακόμη φορά;
Η Σύρμω Κεκέ ερμηνεύει αριστουργηματικά την πειθήνια κόρη που τελικά μετατρέπεται σε μια «Νύφη» του Κουέντιν Ταραντίνο που θα γεμίζει με αίμα τη σκηνή και θα ετοιμάσει σούπα με τα πόδια του πατέρα της, που τα έκοψε με ένα αλυσοπρίονο.
Η Άννα Καλαϊτζίδου, άριστα και αυτή υποδύεται τη μικρή αδελφή που γίνεται η σκανδάλη για να πυροδοτηθεί η υπόθεση του έργου.
Ο «τρόμος του κροκόδειλου» του πατέρα, στον πάνω όροφο, που είναι τρομακτικός ακόμη και ως κατάκοιτος διατρέχει τις δύο γυναίκες και η μαγεία του κειμένου της Μέγκαν Τάιλερ έγκειται στο γεγονός της σταδιακής μετάλλαξης των δύο γυναικών.
Σκέφτομαι, λίγες μέρες μετά την παράσταση: αντέχουμε να δικαιολογήσουμε δύο γυναίκες να δολοφονούν τον πατέρα που τις κακοποίησε με όλους τους δυνατούς τρόπους; Μπορούμε να μην τις καταδικάσουμε; Και πώς θα αντιμετωπίζαμε το έργο αν αντί δύο γυναικών είχαμε δύο γιους; Κι ακόμη παραπέρα: πώς θα ήταν το έργο αν τα παιδιά ήταν ένα αγόρι κι ένα κορίτσι, και σε ποιους ρόλους;
Σημασία έχει πάντως ότι η παράσταση συνολικά είναι στο κεφάλι μου. Μαζί και όλοι οι ορατοί και «αόρατοι» συντελεστές της. Σύρμω Κεκέ, Άννα Καλαϊτζίδου ως κόρες και Δημήτρης Γεωργαλάς ερμηνεύει εξαιρετικά τον πατέρα – δυνάστη που στο τέλος του έργου γίνεται ο κροκόδειλος σύμβολο του τρόμου που πρέπει να «σκοτώσουν οι ηρωίδες»
Και πράγματι ένας πολύ ονειρικός σουρεαλιστικής προσέγγισης κροκόδειλος εμφανίζεται στη σκηνή (κατασκευή των Αλέκου και Χρήστου Μπουρελιά).
Ο νεαρός Θοδωρής Λαμπρόπουλος, στο ρόλο του στρατιώτη του Ιρλανδικού στρατού που μπουκάρει στο σπίτι που, όπως λέγαμε παραπάνω θυμίζει πια σκηνικό Ταραντίνο με το αίμα να έχει λιμνάσει στο σκηνικό είναι κι αυτός μέσα στην ατμόσφαιρα και υπηρετεί το φινάλε του έργου.
Κοντολογίς «Ο τρόμος του κροκόδειλου» είναι μια παράσταση που αξίζει να την απολαύσετε και να στοχαστείτε στη συνέχεια για την καταπίεση και τη βία που υφίστανται οι γυναίκες κα πού μπορεί να οδηγήσει. Το πικρό χιούμορ που έχει επιλέξει η συγγραφέας είναι μια ασπίδα για να αντέχουμε τη σκληρότητα της πραγματικότητας. Κι έτσι ενώ θα μπορούσε, λόγω θέματος, η παράσταση να με καταβάλλει ως θεατή, αντιθέτως μου έδωσε πολλή τροφή για σκέψη και φυσικά μου χάρισε μοναδικές ερμηνείες!
Γιάννης Καφάτος
Πληροφορίες / Εισιτήρια για την παράσταση στο λινκ
Σκηνοθεσία Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος
Μετάφραση Αλέξανδρος Σφακιανάκης
Σκηνογράφος−Ενδυματολόγος Μαγδαληνή Αυγερινού
Μουσική Γιώργος Πούλιος
Επιμέλεια κίνησης−Χορογράφος Ξένια Θεμελή
Σχεδιασμός φωτισμών Εβίνα Βασιλακοπούλου
Ειδικές κατασκευές Αλέκος και Χρήστος Μπουρελιάς
Βοηθός σκηνοθέτη Πάνος Κορογιαννάκης
Βοηθός σκηνογράφου−ενδυματολόγου Βασιλική Ζωχιού
Παίζουν Σύρμω Κεκέ, Άννα Καλαϊτζίδου, Δημήτρης Γεωργαλάς, Θοδωρής Λαμπρόπουλος
Βρισκόμαστε στη Βόρεια Ιρλανδία το 1989, εποχή συγκρούσεων με τον βρετανικό στρατό. Η θεοσεβούμενη Αλάννα κρατάει το σπίτι καθαρό, τρίβοντας σχολαστικά τον νεροχύτη με οδοντόβουρτσα και κρύβοντας τις αμαρτίες της−τσιγάρα και πα- τατάκια−μακριά από αδιάκριτα μάτια. Σπάζοντας το τζάμι της κουζίνας, εισβάλλει μέσα στο σπίτι η αδερφή της Φιάννα, που λείπει χρόνια, έχοντας καταδικαστεί σε φυλάκιση για εμπρησμό, που στοίχισε τη ζωή της μητέρας τους. Άκουσε πως ο κακοποιητικός πατέρας τους πέθανε, όμως δεν είναι αλήθεια. Ο τύραννος κοιμάται πάνω, ο κροκόδειλος που ήρθε η στιγμή να αντιμετωπίσουν.
Ο Τρόμος του κροκόδειλου είναι μια σουρεαλιστική μαύρη κωμωδία εκδίκησης, φτιαγμένη με τα υλικά ενός δράματος, που βάζει στο στόχαστρο την πατριαρχία.
Ταυτόχρονα είναι ένας ύμνος στους γυναικείους δεσμούς.
Η παράσταση πραγματοποιείται με την οικονομική υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού.
