Αν κάποιος διάλεγε έναν λογοτεχνικό ήρωα για να παρομοιάσει τον πρόεδρο Τραμπ, μεταξύ πολλών που θα μπορούσε, θα ήταν και ο Φίοντορ Παύλοβιτς από τους αδερφούς Καραμάζοφ. Η επίδραση του στην διεθνή σκηνή είναι παρόμοια με την χαοτική επίδραση του Ντοστογιεφσκικού ήρωα πάνω στα παιδιά του.
Όπως ο Φίοντορ Παύλοβιτς με τον χαρακτήρα του και τις αυστηρά ιδιοτελείς επιλογές του οδήγησε τα παιδιά του σε ανελέητες ενδοσυγκρούσεις και ψυχολογικά αδιέξοδα, έτσι και ο πρόεδρος Τραμπ κατευθύνει το κόσμο σε μονοπάτια σκοτεινά που μοιραία οδηγούν σε άμετρη βία ισχύος.
Αν κάποιος σκύψει πάνω από την ιστορία θα διαπιστώσει πως η βία αποτελούσε διαχρονικά καύσιμο που την κινεί, την προωθεί και την μεταβάλει από στερεωμένες καταστάσεις. Με απλά λόγια την πάει παρακάτω ανά περιπτώσεις. Η βία είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορικής εξέλιξης της ανθρωπότητας.
Όλες οι μορφές βίας;
Η βία που αντιπροσωπεύει ο Τραμπ δεν είναι πρωτόγνωρη. Είναι όμως βία η οποία χαρακτήριζε εποχές που θεωρούσαμε πως είχαμε αφήσει πίσω μας. Η ωμή παρέμβαση, ακόμα και αν το αποτέλεσμα είναι το ίδιο, διαφέρει από την νομιμοφανή ή «νομιμοποιημένη» και ηθικοπλαστική.
Η δεύτερη ακόμα και αν είναι ωραιοποιημένης μορφής επιβολή, δείχνει μία διάθεση μέτρου και σκέψης, η βία που επανεισάγει και νομιμοποιεί ο Τραμπ είναι βία αποικιοκρατικής φύσης. Είναι ωμή επιβολή που μόνο σκοπό έχει την εκμετάλλευση και τον πλουτισμό της συσσώρευσης.
Όταν κατά το πρόσφατο παρελθόν οι ΗΠΑ επενέβαιναν σε τρίτες χώρες με τους γνωστούς ηθικούς και φιλελεύθερους νομιμοποιητικούς μηχανισμούς προπαγάνδας, εκτός από εκμετάλλευση και κατάχρηση πλουτοπαραγωγικών πόρων, ίσως και να αφήναν πίσω τους μία υπόνοια κοινωνικής προόδου στις χώρες που «υπέτασσαν».
Στην «νέα» πραγματικότητα που η προεδρεία Τραμπ μας εισάγει, δεν υπάρχει ντροπή. Δεν υπάρχει ίχνος έστω και προσποιητής θέλησης για εξέλιξη διεθνώς.
Το «δόγμα Τραμπ» θυμίζει αποικιοκρατία και ιμπεριαλισμό χωρίς φίλτρα κι αυτό είναι άκρως δυσοίωνο ειδικά από την στιγμή που χρόνια καταπιεσμένες κοινωνικές μάζες στην δύση, δείχνουν να γοητεύονται από το δόγμα της «αποτελεσματικότητας» όλο και περισσότερο.
Κοινωνικές ομάδες που ανέχονται και ανέχονται για χρόνια διάφορες μορφές καταπίεσης, κοινωνική, φυλετική, οικονομική, επαγγελματική, στρέφονται πολιτικά σε λύσεις που ευαγγελίζονται αστραπιαία αποτελέσματα και απατηλές μεταβάσεις σε μία πραγματικότητα που από εξουσιαζόμενοι μπορεί να γίνουν και εξουσιαστές. Από καταπιεζόμενοι καταπιεστές.
Σε αυτή την μεγαλύτερη κατρακύλα στην οποία φαίνεται να βάζει την ανθρωπότητα ο Τραμπ και ο κάθε Τραμπ που νομιμοποιείται και γονιμοποιείται μέρα με την μέρα ανά χώρα, το φρένο δεν θα μπει με απλές δηλώσεις αποστασιοποίησης από πρωθυπουργούς χωρών που καταδικάζουν ala carte την παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Αυτό που δεν έκανε δηλαδή στην περίπτωση αυτή ο Έλληνας πρωθυπουργός για τους λόγους που εξηγήσαμε στο προηγούμενο κείμενο.
Η κάθε χώρα κοιτά το αυστηρά προσωπικό της συμφέρον. Το ίδιο κάνει η Ισπανία το ίδιο η Ελλάδα το ίδιο οποιαδήποτε. Δεν γίνεται να κατηγορούμε μία μικρού-μεσαίου μεγέθους χώρα και έναν πρωθυπουργό που προσπαθεί μέσα σε ένα περιβάλλον ακανόνιστο όπως αυτό των διεθνών σχέσεων, να διασφαλίσει τα συμφέροντα της.
Τώρα το αν αυτή η τακτική οδηγεί σε ακόμα πιο ακανόνιστη κατάσταση σε αυτό δεν ευθύνεται η Ελλάδα ή η κάθε χώρα που προσπαθεί να διατηρεί ισορροπίες. Κανένα κανονιστικό πλαίσιο, θρησκευτικό, δικαιικό, ηθικό, δεν έχει κατορθώσει έως σήμερα να χαλιναγωγήσει πλήρως το ανθρώπινο ένστικτο και την λύσσα για εξουσία και πλούτο.
Αυτή είναι η πραγματικότητα και χώρες του μεγέθους και του οικονομικού αποτυπώματος της Ελλάδας, το μόνο που μπορούν να κάνουν είναι να την διαχειρίζονται όσο καλύτερα μπορούν ώστε να μην οδηγηθούν στον όλεθρο.
Χάρης Φιλιππάκης
